YENİ HABERLER
ÇOK OKUNANLAR
12 Punto14 Punto16 Punto18 Punto
Reform programları bardağın boş tarafını nasıl dolduracak?
14 Aralık 2015 09:21

Geçen hafta sonu Başbakan Yardımcısı Mehmet Şimşek, Borsa İstanbul ile Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası arasındaki stratejik ortaklığın imza töreninde; 2016 yılında hükümetin ekonomiye bakışını ve değerlendirmelerini yaptı. Bu açıklamaları ve değerlendirmeleri yapan kişi; ülkemizin değişim ve dönüşüm yolculuğunda en hızlı değişen ve gelişen kurumu, maliyedeki başarıları ve estirdiği değişim rüzgârı ile dikkat çeken, Mehmet Şimşek olunca, bu açıklamalara dikkat etmek gerekir, diye düşünürüm ve şahsen ben bu açıklamaları birkaç kez okurum.

Ne diyor Mehmet Şimşek geçen haftaki açıklamalarında;

"Piyasalar bu aralar bardağın boş tarafına odaklanmış, bizim reform programımız bardağın boş tarafını doldurmaya yöneliktir."  Kanımca, piyasalar reform programlarına rağmen, ekonomide jeopolitik ve siyasi gelişmelerden etkilenerek,  tedirginlik yaşıyor.

Peki, Hükümet bardağın boş tarafını nasıl dolduracak?  Dolan boş tarafın girişimciye, tacire etkisi ne olacaktır? Diye düşünmeden de edemiyorum.

Başbakan Yardımcısı Mehmet Şimşek, ekonomi değerlendirmesinde üç kriterin mutlaka uygulanacağını açıklıyor. Nedir bu üç kriter diye baktığımızda;

  1. Reformlar hızla hayata geçirilecek ve büyüme potansiyeli artacak,
  2. Maliye politikasındaki sıkı duruş sürecek,
  3. İki temel sorun olan; cari açık ve enflasyonla mücadelede reformlarla devam edilecektir.

“Ekonomik Büyüme Siyasi İstikrarın Olduğu Yerde Olur“ makalemde de belirttiğim gibi; ekonomik büyüme, istikrarın olduğu yerde olur. Siyasi istikrara sahip ekonomilerin, istikrarsız ekonomilere göre daha hızlı büyüme gösterdikleri tüm ekonomistlerin ortak görüşüdür. Bir ülkede siyasi istikrar ekonomik büyümeyi, ekonomik büyüme istihdamı, öz kaynaklarla büyümeyi getirir. Öz kaynakları büyüyüp, dış borçlanmaya ihtiyaç duymayan ülkelerde ekonomik krizler daha az tahrip edici olmaktadır. Bunun ne kadar doğru olduğunu aslında son yıllarda ülkemizde gördük. Dünyadaki hızlı ekonomik değişimlerin büyük ekonomilere sahip ülkeleri bile etkilediği bir dönemde, diğer ülkelerin aksine, ülkemize bunun olumsuz yansıyışı çok düşük oldu. İşte bunun sebebi aslında bugüne kadar yürütülen reformist ve değişim odaklı mali ve ekonomi politikalardır.

Bugüne kadarki olumlu yaşanmışlıklar örnek olarak karşımızda iken, artık piyasaların da, girişimcilerin de, toplum olarak hepimizin “bardağın boş tarafına odaklanmayı bırakıp, üretip artırmaya yönelik” çaba göstermemiz gerekir.

Bakanın açıklamalarında bahsettiği üç hususun ayrı ayrı irdelenip incelenmesi gerekir. Ama ben bu haftaki yazımda sadece; Maliye politikalarındaki sıkı duruşun ne anlama geldiğini kısaca açıklayayım:

Türkiye kamu maliyesinde örnek ülkelerden biri oldu. Cari açık konusunu sorun olmaktan çıkartacak temel yapısal reformları uygulamaya devam ediyor. Bu başarısı aslında bakanın ifadesinde belirttiği üzere, maliye politikasındaki sıkı duruştan kaynaklı olduğunu biliyoruz. Bu duruşu anlayabilmek için iki hususa bakmak lazım;

1-Kamu Maliyesindeki Temel Hedef Nedir?

Artık ülkemizin kamu maliyesi hedefleri stratejik eylem planları ile belirlenmekte ve yıl yıl kontrol edilmektedir. Şu anda maliyemiz 2013-2017 stratejik eylem planını uygulamaktadır. Eylem planı;

  • Kaynakların elde edilmesinde ve kullanılmasında etkinliği ve verimliliği sağlamak,
  • Sunulan kamu hizmetlerinin kalitesini artırmak,
  • Mali yönetim ve kontrol sisteminde mali disiplin, hesap verebilirlik, mali saydamlık

ilkeleri ışığında yeniden düzenlendi

Kamu idarelerinin mali disiplin anlayışı içinde kaynaklarını etkili, ekonomik ve verimli kullanmalarını, performans ölçümüne ve değerlendirmesine yönelmelerini, planlı bir bütçe yönetimi gerçekleştirmelerini sağlayan yapılanmalar oluşturuldu.

Bunun yanında; idarelerin yıllık performans programlarını hazırlamaları, performans esaslı bütçelerini oluşturmaları ile kamu kaynağının nasıl kullanılacağı hususunda bilgilendirme esası getirildi.

Bu çerçevede Maliye Bakanlığının 2013-17 Stratejik Planına göre, kamu kaynaklarının öncelikli amaç ve hedeflere tahsisini, bu hedeflere ulaşmayı sağlayacak faaliyetlerin gerçekleştirilmesini, mali saydamlığın ve hesap verebilirliğin sağlanmasını ve kamuoyunun zamanında bilgilendirilmesinin amaçladığını görüyoruz.

Tüm bu yazdıklarım teknik olarak okuyucumuzu sıkabilir. Tek cümle ile bunu özetlersek; “Maliye artık para harcamayı kontrol altına aldı, bununla israfı, lüzumsuz kullanımı kontrol edecektir”.

2. Kaynaklar Nereden, Nasıl Elde Edilecektir?

Evet, kaynakların elde edilmesi noktasına baktığımızda; meclise sunulan 2016 yılı bütçe tasarısı bize işaret vermektedir. Bu tasarıya göre, 525,4 milyar bütçe gelirlerinin yaklaşık %84,5 i vergi gelirleri üzerine kuruludur.

Bu iki husus aslında bize maliye politikasındaki dik duruş söylemi ile alakalı özetle şunu söylemektedir: Kaynaklar doğru harcanıp, gelirler tam tahsil edilecektir. Bunlardan; 2016 yılında devlet politikamızın gerçekleşmesi için kayıt dışı ile yoğun mücadele edileceği sonucunu çıkartmak da yanlış olmaz.

Son cümle olarak vergi mükelleflerimize şunu söyleyebiliriz;

Mehmet Şimşek, devletimizin 2016 maliye politikasında sıkı duruş diyorsa; bunun bir ucu her vergi mükellefini ilgilendiriyor demektir. Kayıt dışı ülkemizin en önemli sorunlarından biri olduğuna göre, kayıt dışı ile mücadelenin vergi incelmesi ve kontrolle mümkün olacağını hepimiz biliriz. O halde gelin 2016 yılını daha çok vergi ödeyip, mümkün oldukça daha az kayıt dışında kalarak geçirip, ülke ekonomisine bir tuğla da biz koyalım.

 

 

 

Yazarın Önceki Yazıları
Tarıma dayalı yatırımlara kırsal kalkınma destekleri geldi! 18.09.2017Yabancılara Konut Veya İşyeri Satışında KDV İstisnası 11.09.2017E Ticaret Siteleri Dikkat! 05.09.2017Artık Yıllık İzin Bölümler Halinde Kullanılabilir 21.08.2017Vergi İdaresi İncelemeye Sevk Etmeden İzahat İsteyecek 14.08.2017İşsizlik Sigortası Hakkında Bilinmesi Gereken Tüm Hususlar 07.08.2017İşçi çalıştıran patronlar bunlara dikkat 31.07.2017Yurtdışında Yaşayanlarda Emeklilik 24.07.2017Devlet Memurlarında Refakat Bakım İzni 17.07.2017Genç işsizliğin çözümü girişimci sayısını arttırmak 10.07.2017Hafta Tatili Kalktı mı? 03.07.2017Bayramda Sigortalı Personeller Çalıştırılabilir mi? 24.06.2017Bayram tatili için çalışanlar neler soruyor? 19.06.2017Ara dinlenme eksik kullandırılan işçi haklı fesih yapabilir 12.06.2017İş Güvenliği Uzmanı zorunluluğuna erteleme geliyor 05.06.2017Yazarın tüm yazıları için tıklayınız.