YENİ HABERLER
ÇOK OKUNANLAR
12 Punto14 Punto16 Punto18 Punto
Kayıt dışı Terör Kadar Tehlikeli mi?
16 Kasım 2015 08:52

Bildiğiniz gibi, bugünlerde ülkemiz dünyaca önemli bir organizasyona ev sahipliği yapmaktadır. Dünyaya yön veren G–20 diye adlandırılan 20 ülkenin bulunduğu organizasyonun bu dönem başkanlığını ülkemiz yapmaktadır. Bugünlerde Antalya’da yapılan Liderler Zirvesi herkesin dikkatini çekmektedir. Fakat ben başka bir hususa dikkatinizi çekmek istiyorum. Ülkemizin G-20 dönem başkanlığı döneminin ilk altı ayında birçok organizasyon yapılmış bulunmaktadır. Bu etkinliklerin en önemlilerinden biri   6-8 Mayıs 2015 tarihlerinde İstanbul'da düzenlenen Maliye Bakanlığı’mızın ev sahipliğinde yapılan  "G-20 Uluslararası Vergi Sempozyumu" dur. Bu başarılı organizasyon, çoğu uluslararası olmak üzere, yaklaşık 60 ülkeden vergi konusunda uzman üst düzey yetkili, danışman ve yöneticilerden oluşan 300’ün üzerinde katılımcı ile gerçekleşmişti.

Matrah Aşınması ve Kar Kaydırma, Otomatik Bilgi Değişimi, Vergi ve Kalkınma, olmak üzere 3 temel başlık üzerine inşa edilen bu sempozyumun gündemi şöyle olmuştu:

  • Dijital ekonomi nedeniyle ortaya çıkan vergi kayıpları,
  • Faiz giderlerinin indirilmesine ilişkin getirilecek sınırlandırmalar,
  • Vergi kurallarının gerçek küresel değer ile uyumlaştırılması,
  • Matrahın aşındırılması ve karın aktarılmasına ilişkin verilerin toplanması, bunların ekonomik olarak analizi ve dışsal etkilerinin tespiti,
  • Gelişmekte Olan Ülkeler ve Otomatik Bilgi Değişimi (banka hesaplarına ilişkin bilgiler dâhil vergi idareleri arasında otomatik bilgi değişimi ve gelişmekte olan ülkelere etkisi).

Sempozyumda çok uluslu şirketlerin bulunduğu ülkeler için “Vergi Cenneti” olma riski üzerinde de durulmuştu. Türkiye de bu konular ile ilgili olarak 15 maddeden oluşan eylem planına imza atmıştı. Bu sempozyumda Türkiye’nin imzaladığı 15 maddelik eylem planının çok kısa sürede yedi tanesi tamamlanıp, hemen uygulamaya kondu.  Diğer sekiz madde de 2015 yıl sonuna kadar tamamlanacaktır.

 

Eylem Planında yer alan 15 eylem şöyledir:

  1. Dijital ekonominin yarattığı vergisel karışıklık (işyeri oluşması, gelirin elde edildiği yer, gelirin tür.) gibi unsurlar değerlendirilip, zararlı vergi uygulamalarının önlenmesi,
  2. Karışık finansal enstrümanlar kullanımı ile ortaya çıkan olumsuz etkilerin bertaraf edilmesi, 
  3. Kontrol edilen yabancı kurum kazançlarının vergilendirilmesi kurallarının gözden geçirilerek iyileştirilmesi,
  4. Faiz vb. mali enstrümanlar kullanımı sonucu yapılan gider indirimleri ile oluşan matrah aşınmalarının sınırlandırılması, 
  5. Şeffaflık ve özün önceliği ilkeleri dikkate alınarak, zararlı vergi uygulamalarının önlenmesi için tedbirler alınması,
  6. Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması (ÇVÖA) hükümlerinin kötüye kullanımını önleyici tedbirler,
  7. İşyeri teşkili yaratan durumlardan kaçınma hallerine karşı gerekli önleyici tedbirlerin alınması,
  8. Gayri maddi hak transferlerinde değerin yaratıldığı yerin dikkate alınması,
  9. Risk ve sermaye transferlerinde değerin yaratıldığı yerin dikkate alınması,
  10. Yüksek riskli işlemlerde değerin yaratıldığı yerin dikkate alınması (yönetim hizmetleri, ana merkez giderlerinin indiriminin kabulü açısından önemli),
  11. Matrah aşındırılması ve kâr aktarımı uygulamaları ile ilgili verilerin toplanması ve analiz edilmesi, ilgili yöntem oluşturulması,
  12. İddialı vergi planlama uygulamaları için beyan zorunluluğu getirilmesi,     
  13. Transfer fiyatlandırması belgelendirme kurallarının yeniden gözden geçirilmesi
  14. Vergi uyuşmazlık çözüm mekanizmalarının (karşılıklı anlaşma usulleri, tahkim-Hakemlik vb.) daha etkin çalıştırılması,
  15. Uluslararası hukuk kuralları çerçevesinde çok taraflı çözüm üretme mekanizmasının yaratılması.

Sempozyumda Maliye Bakanı’nın en çarpıcı açıklamalarından birisi ise “kayıt dışı ekonomi ile mücadele terör ile mücadele etmek kadar önemli” şeklindeki açıklaması olmuş ve kayıt dışı ekonomi mücadele konusunda uzun yıllardır ortaya koyduğu hassasiyeti bir kez daha vurgulamıştı. 
Ortaya koyulan eylem adımlarının taahhüt edilen takvim dâhilinde sonuçlandırılması ve otomatik bilgi değişimi çalışmalarının istenildiği gibi devam etmesiyle uluslararası vergi alanındaki pek çok problemin ortadan kalkması, en azından ıslah edilmesi mümkün olacaktır. Vergide şeffaflık, bilgi değişimi ve karın elde edildiği yerde vergilendirilmesi gerektiği hususlarının öne çıktığı bir dönemde yaşıyoruz. Ülkemizin gelişmekte olan ülkeler arasında ön sıralarda yer alması önemlidir. Kayıt dışı ekonominin, ülkenin gelişmesini engelleyen temel bir yapısal sorun olduğu da aşikardır. Kayıt dışı ekonomiyle mücadelenin en az terörle mücadele kadar önemli olduğuna göre;

Kayıt dışı vergi, kayıt dışı ekonomi ve istihdamla hem ulusal, hem de uluslararası platformda mücadele ederek,  kayıt dışılığı azaltarak, ülkemizin, ekonomimizin gelişmesi, kalkınması için daha fazla kaynak sağlamak devletin bakışı olduğuna göre, önümüzdeki dönemde kayıt dışı ile daha yoğun mücadelenin olacağını da söylemek yanlış olmayacaktır.

Yazarın Önceki Yazıları
Artık zihnimizdeki prangalarından kurtulma zamanı 23.03.2017İzne Çıkmayıp, Ücretini Alabilir miyim? 20.03.2017Düzenli Ödeyene Vergi İndirimi, Esnafa Ahilik Sandığı Geldi 13.03.2017İki milyon istihdam için getirilen teşvikler 06.03.2017İnşaat Sektörü Nereye Gidiyor? 27.02.2017Üretim Yapan Kobilere Birleşmede Vergi Muafiyeti 20.02.2017Piyasayı Canlandıracak Vergi İndirimleri Geldi 06.02.2017Vergi Erteleme Dâhil Birçok Düzenleme Yer alan Yeni Yasa 30.01.2017Girişimciler 2017 Yılında Şunları Unutmayın 23.01.2017Kriz Mi Geliyor, Şirketimizde Ne Tedbir Alalım? 16.01.2017Neden Taraf Olmak 05.01.2017Sicil Affını da Kapsayan Torba Yasa Mecliste 26.12.2016Yurtdışı Fuar Katılım Ve Marka Tanıtımına Yeni Teşvikler 19.12.2016Doların düşmesi Neden Önemli ve Nereye Kadar Düşecek? 12.12.2016Neden Dolardan Türk Lirasına Dönmeliyiz? 05.12.2016Yazarın tüm yazıları için tıklayınız.