YENİ HABERLER
ÇOK OKUNANLAR
12 Punto14 Punto16 Punto18 Punto
Parti kapatmada lideriz
05 Mayıs 2008 16:17

Türkiye'de çok partili dönemde 26 siyasi parti kapatıldı. Anayasa Mahkemesi’nin kuruluşundan önce 2 siyasi parti kapatılmıştı. Şu an davası devam eden üç parti hariç Anayasa Mahkemesi’nin kapattığı 24 parti ile beraber Türkiye'de toplam 26 siyasi parti kapatılmış oldu.


Anayasa Mahkemesi'nin kuruluşundan önce 26 Ocak 1954'te Millet Partisi, 20 Haziran 1960'ta ise Demokrat Parti kapatılmıştı. Millet Partisi'ni Ankara Sulh Ceza Mahkemesi, DP'yi de Ankara Asliye Hukuk Mahkemesi kapattı. 1961 Anayasasında yer alarak kurulan Anayasa Mahkemesi ise kurulduğu 1963 yılından bu yana 24 siyasi partiyi kapattı.
Anayasa Mahkemesi'nin kapattığı partiler ve tarihleri şöyle:


İşçi-Çiftçi Partisi (İÇP). 1968
Milli Nizam Partisi (MNP). 20 Mayıs 1971
Türkiye İleri Ülkü Partisi. (TİÜP) 24 Mayıs 1971
Türkiye İşçi Partisi (TİP). 20 Temmuz 1971
Büyük Anadolu Partisi (BAP). 19 Aralık 1972
Türkiye Emekçi Partisi (TEP). 8 Mayıs 1980
Büyük Anadolu Partisi. 24 Kasım 1992
Sosyalist Parti. 10 Temmuz 1992
Yeşiller Partisi. 10 Şubat 1994
Halk Partisi. 25 Eylül 1991
Türkiye Birleşik Komünist Partisi. 16 Temmuz 1991
Halkın Emek Partisi. 14 Temmuz 1993
Özgürlük Demokrasi Partisi. 30 Nisan 1993
Sosyalist Türkiye Partisi. 30 Kasım 1993
Demokrasi Partisi. 16 Haziran 1994
Demokrat Parti-2. 13 Eylül 1994
Demokrasi ve Değişim Partisi. 19 Mart 1996
Diriliş Partisi. 1996
Emek Partisi. 1997
Sosyalist Birlik Partisi. 7 Haziran 1994
Refah Partisi. 16 Ocak 1998
Demokratik Kitle Partisi. 26 Şubat 1999
Fazilet Partisi. 22 Haziran 2001
Halkın Demokrasi Partisi. 13 Mart 2003.


Siyasi partilerin tümüyle kapatıldığı 12 Eylül 1980 askeri darbesine kadar Anayasa Mahkemesi, 6 partinin kapatılmasına karar verirken partilerin tekrar açıldığı 1983'ten bu yana da 18 partiyi kapattı. Mahkeme, 1983'ten sonra açılan 16 kapatma davasını ise reddetti. Kapatılan partilerin çoğu solcu partiler.


Kendini feshetmiş olan DEHAP ile  DTP ve AK Parti’nin kapatılması istemiyle açılan davalar ise Mahkemesi’nde devam ediyor.


Avrupa Birliği’nin genişlemeden önceki ana gövdesini oluşturan 15 Avrupa ülkesinin 13’ünde, İkinci Dünya Savaşı’nın hemen ertesinden bu yana hiçbir siyasi partinin kapatılmadığı görülüyor. Sadece Almanya ve İspanya’da parti kapatmalar olmuştur. Bu iki ülkede kapatılan parti sayısı toplam dörttür. Yani tüm Avrupa’da yarım yüzyılı aşkın bir sürede sadece iki ülkede 4 parti kapatılmış olmasına rağmen, bizde, görüldüğü gibi 1954 yılından bu yana toplam 26 parti kapatılmıştır. 12 Eylül darbecilerinin bütün partileri toptan kapatması bu rakamlara dahil değildir.


Türkiye’nin AB’ye girme çabasına gizli ve açık direnenlerin bunu neden yaptıkları sanırım biraz daha anlaşılıyordur.



5.5.2008
Alper TAN

Yazarın Önceki Yazıları
Krizden fırsat çıkarma vakti 04.10.2017Doğu-Batı savaşında zihinlerin işgali... 21.09.2017Büyük hesaplaşmaya doğru... 18.09.2017Batı dünyası nereye yuvarlanıyor? 04.08.2017Mübarek beldelerimizi korumak iman meselesidir 25.07.2017Yüceltilen evrensel hukuk nedir? 14.07.2017Olaylar, tehditler ve biz 05.07.2017Aslında neler oluyor? 28.06.2017"Bizim medya" kimin veliahtı? 22.06.2017Yürüyen CHP Boğaz'ı nasıl geçmeli? 20.06.2017Katar'ı sevmek için Arab'a sövmek mi lazım? 13.06.2017Büyük patlamaya az kaldı 30.05.2017ABD ve Terör Mühendisliği 24.05.2017ABD'de ne oldu, ne olacak? 18.05.2017Türkiye - Batı ilişkilerinde yeni dönem! 12.05.2017Yazarın tüm yazıları için tıklayınız.