18 Aralık 2017 Pazartesi
  • Altın155,771
  • BIST109.330
  • Dolar3,8638
  • Euro4,5501
  • Euro/Dolar0.00
  • Sterlin5,1428
  • İstanbul11 °C
  • Ankara10 °C
  • İzmir16 °C
  • Konya8 °C
  • Adana14 °C
  • Antalya17 °C
  • Diyarbakır7 °C
  • Bursa13 °C
  • Kayseri4 °C
  • Kocaeli16 °C
  • Şanlıurfa9 °C
  • Gaziantep8 °C
  • İçel15 °C
YENİ HABERLER
ÇOK OKUNANLAR
Çerkes Ethem 2 oy farkla nasıl hain ilan edildi?
Düşmanın ilerleyişini durdurup halkta kurtuluş ümitlerinin yeşermesini sağlayan Ethem Bey nasıl oldu da hain ilan edildi? İşte bir zamanlar 'Milli Kahraman' denilen sonrasında ise 2 oy farkla hain ilan edilen Ethem Bey gerçeği...
Çerkes Ethem 2 oy farkla nasıl hain ilan edildi?
12 Aralık 2014 / 11:22 Güncelleme: 12 Aralık 2014 / 11:35

Çerkes Ethem vatanperver bir subayken neden hain ilan edilmişti? Düşmanın ilerleyişini durdurup halkta kurtuluş ümitleri yeşertmesine, Mustafa Kemal’in ısrarlı daveti üzerine Meclis’te konuşma yapmasına ve Milli Kahraman ilan edilmesine rağmen sonra Ankara tarafından kalemi nasıl kırılmıştı? Turgut Türksoy Derin Tarih Aralık sayısında Çerkes Ethem gerçeğini deşifre ediyor.

İşte Türksoy'un kaleminden Çerkes Ethem...

İki ağabeyi Osmanlı ordusunda şehit düşmüş, diğer iki ağabeyi de Teşkilat-ı Mahsusa üyesi olan Çerkes Ethem Çerkes sürgünü ile Bandırma’ya yerleşen bir ailenin en küçük oğluydu. Babası izin vermediği için evden kaçarak Bakırköy Küçük Zabit Mektebi’ne kaydolur. Astsubay olarak katıldığı orduda subaylığa terfi eder. Rus, Irak, İran ve Afganistan cephelerinde savaşır.

Kendi imkânlarıyla oluşturduğu çetesiyle Ege ve Marmara bölgelerinde halka zulmeden Rum çetelerine ve eşkıya gruplarına karşı savaşır. Yörük Ali Efe, Dramalı Rıza, Demirci Mehmed Efe, Parti Pehlivan Ağa ve Gâvur Ali gibi yörenin önemli silahlı güçlerini de yanına çekerek sayısı 5 bini bulan gerilla kuvvetine komuta eder. Menderes nehri önünde Yunan ilerleyişini durdurur ve işgal altında olmayan bölgelerde düzeni ve güvenliği sağlar. Yunan Ordusu’yla girdiği onlarca müsademeden galibiyetle çıkarak milletin kurtuluş umutlarını yeşertir. İsyanları bastırmayan Ankara Hükümeti kendisinden yardım isteği üzerine 1. ve 2. Anzavur isyanları ile Bolu, Düzce ve Gerede isyanlarını bastırır. Ankara üzerine yürüyen Kuva-yı İnzibatiye kuvvetlerini yenilgiye uğratarak İstanbul kapılarına kadar kovalar.

Mustafa Kemal onu törenle karşılamıştı

Mustafa Kemal ve İsmet İnönü’nün ısrarları sonucu kuvvetlerinin bir kısmını alarak Ankara’ya gelir. Ankara tren garında bizzat Mustafa Kemal tarafından törenlerle karşılanır ve onun ricası üzerine Meclis’te kısa bir konuşma yapar. Konuşması mebuslar tarafından sık sık “Milli Kahraman” ve “Milletin Kurtuluş Umudu” nidaları ve alkışlarla kesilir.

Genelkurmay karargâhı olarak kullanılan Ziraat Mektebi’nde Mustafa Kemal, İsmet Bey ve Fevzi (Çakmak) Paşa ile bir toplantı yapar ve deyim yerindeyse onları küçük birer çocuk gibi azarlar. Kaman’dan Tokat’a kadar yayılan isyanı kanlı çarpışmaların sonunda bastırır. İsyanda ihmali olduğunu düşündüğü Ankara Valisi Yahya Galip Bey’in yargılanmak üzere Yozgat’a gönderilmesini Ankara Hükümeti’nden ister. Mustafa Kemal valiyi görevden alır ancak Yozgat’a göndermemek için elinden geleni yapar. Bunun üzerine Ethem Bey, Mustafa Kemal’e bir telgraf çeker. “Hakikat ve adalet üzerine bina etmek iddiasıyla kurmaya çalıştığınız yeni düzen daha şimdiden iltimas ve adam kayırıcılık yaparak büyük bir yara almıştır” mealindeki bu telgraf ile Ankara tarafından kalemi kırılır.

Bunun üzerine yakın silah arkadaşları silahsızlandırılıp itibarsızlaştırılarak askerî gücü, Eskişehir’de çıkardığı gazetenin matbaasına hileyle el konularak ve mensubu olduğu Yeşil Ordu Cemiyeti kapatılarak siyasî gücü kırılırrs2-050.jpg

Affedilmeyi kabul etmedi

Sağlığı bozulduğu için tedavi olmak üzere Ankara’ya gelir, buradan İstanbul Hükümeti’nin temsilcileriyle görüşmelere katılması için kendisiyle birlikte Bilecik’e gelmesi hususunda ısrar eden Mustafa Kemal’i kırmaz ve sedyeyle trene bindirilir. Tren Eskişehir’de mola verdiğinde Bilecik’te Topal Osman ve adamları tarafından suikaste uğrayacağı istihbaratını alır. Böylece korumalarla Kütahya’daki karargâhına geçer. Ancak Mustafa Kemal bunu kendisine itaatsizlik olarak değerlendirecektir. Üzerine bir ordu gönderildiğini haber alan Ethem Bey Meclis’e “Millet fakr u sefalet içinde türlü fedakârlıklarla bir hürriyet savaşı verirken, sizler maaşlarınızı arttırmaktan başka ne yaptınız?” mealinde bir telgraf çeker. Telgrafı kürsüden okuyan Mustafa Kemal, “Bu zat ve biraderlerinin ihanet içinde olduklarını reylerinize sunuyorum” mealinde bir konuşma yaparak oylama ister. Ethem Bey ve ağabeyleri 2 oy farkla “Hain” ilan edilirler. Üzerine üç koldan saldırı başlatılan Ethem Bey o andan itibaren Çerkez Ethem olarak anılmaya başlanır.

Birliklerini terhis ettiğini ilan eden Ethem Bey askerlerine istediklerini yapmakta özgür olduklarını bildirir; kendisi de Manyas yöresine çekilir. Amacı hastalığını tedavi ettirmek için Avrupa’ya geçmektir. Ancak yaklaşık bir ay sonra Yunan askerleri tarafından izi bulunur; yaptığı görüşmeler sonucu Avrupa’ya gidebilmek üzere bir geçiş yolu açılması karşılığında teslim olur. Kısa bir süre İzmir’de tutulduktan sonra Atina üzerinden Viyana’ya geçer. Tedavi olduktan sonra da Ürdün’e gider.

150’likler diye adlandırılan gruba dahil edilen Ethem Bey 1938 yılında çıkarılan affa rağmen adil yargılanma hakkı verilmediği sürece affedilmeyi kabul etmeyeceğini söyleyerek geri dönmemiş, hayata gözlerini yumduğu 1948 yılına kadar tek odalı kerpiç bir binada tek başına yaşamıştır.

 // sibel erim
Herkes farkli bir hikaye anlatıyor. Hangisine inanalim .....
13 Haziran 2015 09:24
işte çekes ethem
 // komodor112@hotmail.com
bu gerçeği çocuklarızdan sakladık ndeden çerkez ethem ve kuvvetleri olmasa belkide bügün üzerine gerine gerine gezdiğimiz topraklar işgal altında olacaktı bır mısır bir suriye hatta bir filistin dahi olabilrdik işin garibi birkaç gün önce makbul bir komutan olan ethembey birkaç günde nası hain oluyor bu soruyu soramayan sormayan bir geçlik var asıl konu bu ...
12 Aralık 2014 Cuma 13:31
GÜNDEM Kategorisindeki Diğer Haberler