YENİ HABERLER
ÇOK OKUNANLAR
Ticaret İsrail lehine gelişiyor
İnsani yardım gemilerine yaptığı saldırının ardından tüm gözlerin üzerine çevrildiği İsrail'le Türkiye arasındaki en önemli işbirliği, savunma sanayiinde. İki ülke arasındaki ticaret dengesi İsrail lehine ilerliyor
Ticaret İsrail lehine gelişiyor
01 Haziran 2010 / 12:10 Güncelleme: 01 Haziran 2010 / 12:27

1980’lerin ortasından itibaren güçlenen ve 1996 yılında imzalanan bir dizi anlaşmayla gelişen ve sımsıkı bağlarla örülen Türkiye-İsrail askeri ve ekonomik işbirliğinin geleceği belirsizliğe girdi. Gazze’ye yardım götüren gemilere yaptığı saldırının ardından tüm gözlerin üzerine çevrildiği İsrail’le Türkiye arasındaki en önemli işbirliği, savunma sanayii alanında.

Savunma sanayi göz önüne alındığında iki ülke arasındaki ticaret dengesi İsrail lehine gelişiyor. Türkiye İsrail’den yüksek teknoloji gerektiren savunma sanayi ürünleri alırken, İsrail Türkiye’den, daha çok askeri bot, üniforma benzeri malzemeler satın alıyor. İsrail Türkiye’nin savunma sanayii alanında en önemli ortakları arasında yer alıyor.

İstikrarsızlık engelliyor
Her iki ülkenin üstünlükleri karşılaştırıldığında ve ekonomilerin tamamlayıcı özellikleri ile coğrafi yakınlığın sağladığı avantajlar göz önüne alındığında, Türkiye ile İsrail arasında son derece geniş ekonomik işbirliği olanakları mevcut. Ancak Türkiye-İsrail ilişkilerinin önündeki en büyük engel, İsrail-Filistin sorunu olarak görülüyor. Özellikle İsrail ile planlanan uzun vadeli yatırımlar, bölgedeki savaş ve bunun getirdiği istikrarsızlık nedeniyle olumsuz yönde etkileniyor.

200 üründe vergi kalktı
Mayıs 1997’de iki ülke arasında Serbest Ticaret Anlaşması’nın yürürlüğe girmesiyle, yaklaşık 200 ürüne uygulanan gümrük vergilerinin kaldırılmasının ardından, gerek ihracat gerek ithalatta dikkate değer artış yaşandı.
Türkiye, geçen yıl İsrail’e 1 milyar 528 milyon 370 bin dolarlık ihracat gerçekleştirirken, 1 milyar 70 milyon 128 bin dolarlık da ithalat yaptı. Bu yılın dört ayında ise İsrail’e 415 milyon 979 bin dolarlık ihracat, 695 milyon 406 bin dolarlık da ithalat yaptı.
Türkiye’nin İsrail’e ihraç ettiği başlıca ürünler arasında demir-çelik, otomotiv ve yan sanayi, petrol ve petrol ürünleri, elektrikli makine ve cihazlar, dokumacılık ürünleri, kimyasallar, hazır giyim, metal eşya bulunuyor.
Türkiye ise İsrail’den kimyasallar, petrol ve petrol ürünleri, maden cevherleri ve döküntüleri, elektriksiz makineler, dokumacılık ürünleri ve kâğıt-karton ve kâğıt, karton esaslı mamuller ile metal eşya ithal ediyor.

İnşaat projeleri var
İsrail ile karşılaştırıldığında Türkiye’de nispeten ucuz işgücü olması ve gerek AB gerekse BDT ülkelerine coğrafi yakınlığı nedeniyle Türkiye’de başta tekstil olmak üzere ortak yatırımlar, sınai alanda önemli işbirliği fırsatları sunuyor. Türk müteahhitlik firmalarının İsrail’de bugüne kadar üstlendikleri projelerin toplam değeri yaklaşık 583 milyon dolar seviyesinde bulunuyor.

İhracat deniz yoluyla...
Türkiye ve İsrail arasında 14 Mart 1996 tarihinde Serbest Ticaret Alanı Anlaşması imzalanırken, Ticari, Ekonomik, Sınai, Teknik ve Bilimsel İşbirliği Anlaşması, Çifte Vergilendirmenin Önlenmesi Anlaşması, Yatırımların Karşılıklı Teşviki ve Korunması Anlaşması, Gümrük İdarelerinin Karşılıklı Yardımlaşmasına İlişkin Anlaşma, Türkiye İsrail Karma Ekonomik Komisyon Dönem Mutabakat Zabıtları, imzalanan anlaşmalar arasında bulunuyor.
Bu arada, İsrail’e ihraç edilecek gıda ürünlerinde Museviliğe uygunluğu belgeleyen koşer sertifikası aranırken, söz konusu sertifikaların temininde karşılaşılan sorunlar zaman zaman İsrail’e yönelik ihracatı olumsuz etkiliyor. Türkiye’den İsrail’e yapılan ihracatta ağırlıklı olarak deniz yolu kullanılırken, özellikle soğuk havalı konteynırlerın temin edilmesinde karşılaşılan güçlükler nedeniyle, bu ülkeye yönelik bozulabilir ürün ihracatı istenen düzeye ulaşamıyor.

Turizmde neler olacak?
2005 yılında 400 bin İsrailli turist Türkiye’yi ziyaret ederken, bu rakam 2008 yılında 329 bin 646 oldu. 2009 yılının şubat ayında Davos’ta yaşanan ‘One minute’ krizi nedeniyle o yıl gelen İsrailli turist sayısı 181 bin 789 kişiye düşmüştü. 2010 yılının ilk dört ayında İsrail’den Antalya’ya 33 bin 330 turist gelmiş, bu rakam geçen yıla oranla yüzde 21’lik bir artış olarak istatistiklere yansımıştı.
Buna rağmen, İsrail, nüfusuna oranla Türkiye’ye en fazla turist gönderen ülkeler arasında. Yine İsrailli turistlerin ABD’den sonra en çok ziyaret ettikleri ülkenin ise Türkiye olduğu biliniyor.

Ekonomik ilişkiler nasıl başladı?
Türkiye-İsrail arasındaki ekonomik ilişkilerin tarihi, İsrail devletinin kuruluşuna kadar uzanıyor. İsrail devletinin ilanından birkaç yıl sonra kurulan Türkiye-İsrail-İran istihbarat ilişkileri, İran’da Şah’ın devrilmesiyle beraber Türkiye-İsrail arasında devam etti. Sovyetler Birliği’nin çökmesinden ve Türkiye’nin lojistik desteğiyle gerçekleşen II. Körfez savaşından sonra ise Türkiye-İsrail ilişkileri askeri, ekonomik ve diplomatik işbirliği ile ivme kazandı.

1996’da imzalandı
1996’nın şubat ayında, İsrail’in İncirlik ve Konya üsleri ve hava sahalarını kullanmasına izin veren, Türkiye-İsrail ortak askeri tatbikatlarına ‘Stratejik Güvenlik Diyalog Forumu’na zemin oluşturan ilk aleni anlaşma imza-landı. Aynı yılın ağustos ayında ise Türkiye Uçak Teknolojisi’ni Geliştirme projesi imzalandı. 1998 yılına gelindiğinde, 80 milyon dolarlık Uçak Füzeleri Geliştirme projesi ve Türkiye’nin 100 K-İ50 helikopter satın almasıyla devam edildi. Hükümetler birbirini takip ederken, Türkiye İsrail’le işbirliğini sürdürdü. AKP hükümeti döneminde ise bu ilişkiler, özellikle ekonomik alanda zirveye ulaştı. Türkiye, İsrail’in ticaretinde ilk 10 ülke arasında. (Radikal)
 

yürekler acısı hallerimiz...
 // ibrahim çelikoğlu
Kendi vatandaşını dışlayan,Yahudiye kucak açan bir zihniyet.Yahudiye diyorki "sen iş yapmasını öğren,üret,para kazan."
Yanlız demekle kalmıyor dedirttiriyorlar,boyun eğiyor.Vatandaş,sıkıysa sesini çıkarsın anasından doğduğuna pişman ederler.Bu işler derin iş olabilir.İşin marifetide bunu hal etmektir.Hal edemezsen boynun eğik kalır.Vatandaşınıda potensiyel suçlu görürsün.Vatan ilerlemez.Çöküntü her zaman kapıda ve gelir musubet senide bulur....
01 Haziran 2010 13:31
EKONOMİ Kategorisindeki Diğer Haberler